Köy Okulları Değişim Ağı (KODA), Türkiye’nin köy ve kırsal mahallelerinde büyüyen her çocuğun nitelikli eğitime erişebilmesi ve gelişimlerinin bütünsel olarak desteklenmesi amacıyla kuruldu. Dokuz yıl boyunca öğretmenleri ve çocukları destekleyerek köyde eğitime kalıcı katkılar sunan KODA, köy öğretmenlerinden öğretmen adaylarına uzanan bütüncül bir destek modeli oluşturuyor.  

Türkiye’nin köy ve kırsal mahallelerinde büyüyen her çocuğun nitelikli eğitime erişebilmesi ve gelişimlerinin bütünsel olarak desteklenmesi amacıyla kurulan Köy Okulları Değişim Ağı (KODA), dokuzuncu yılı dolayısıyla düzenlediği etkinlikte 2016’dan bu yana kaydettiği dönüm noktalarını, öğretmen topluluklarıyla yürüttüğü çalışmaları ve yeni projelerini paylaştı.

Etkinlikte konuşan KODA’nın Kurucusu ve Genel Koordinatörü Mine Ekinci, “Türkiye’de köy okulları deyince yardım işleri akla geliyor. Ama köy okullarına yardım etmenin ötesinde, köylerde yaşayan çocukların yanında onları destekleyecek öğretmenlerin olması, ebeveynlerinin olması, belki onlara dışarıdan ya da içeriden destek verecek farklı gönüllülerin, kurumların olması onların hayatını değiştiriyor. KODA, tam da bu anlayışla kuruldu” dedi.

KODA, 2016’dan bu yana Türkiye’nin dört bir yanındaki köylerde görev yapan öğretmenleri, öğretmen adaylarını ve ebeveynleri destekleyen programlar yürüttü.

• Köy öğretmenlerinin mesleki ve sosyal açıdan yalnızlaşmasını önlemeyi hedefleyen Öğretmen Toplulukları Programı, 28 bölgede toplam 3.446 öğretmene ulaştı. Bir köy öğretmeni program deneyimini şöyle anlatıyor: “Çocukların merak eden bakışları ve gözlerindeki gülümseme beni çok motive ediyor. Onlarla kurduğum bağ, mesleki yolculuğumda beni güçlendiriyor.”
• 6 Şubat depremleri sonrası yürütülen Afet Sonrası Kırsalda Eğitime Destek Programı, afetin derinden etkilediği bölgelerde eğitim ortamlarının yeniden güçlenmesini hedefledi. 25 bölgede 327 menti ve 172 mentör öğretmen ile afetin eğitim üzerindeki etkilerini azaltıldı. Programdaki öğretmenlerden biri süreci şöyle ifade ediyor: “Kendi fikrimi hayata geçirirken karşılaşabileceğim sorunların üstesinden nasıl gelebileceğimi öğrendim. Öğretmenliğe daha güçlü bir adım attım.”
• KODA’nın üniversitelerle işbirliği içinde öğretmen adaylarına yönelik yürüttüğü çalışmaları da genişleyerek devam etti. Köye İlk Adım Programı ile 27 üniversiteden 2.435 öğretmen adayı, mezun olmadan önce köyde öğretmenlik deneyimi kazandı. Bir katılımcı deneyimini şöyle aktardı: “Program sayesinde ilk defa öğrencilerle öğretmen olarak yüz yüze geldim. Heyecanlarımı yendim, köy okullarına bakış açım tamamen değişti.”
• Köylerde öğretmenlerin kişisel ve mesleki kapasitelerini güçlendirmek için Eğitmen Yetiştirme kapsamında 200 öğretmen eğitimlere katıldı. KODA, bu eğitimlerin yerelde sürdürülebilir bir öğretmen desteği ağı oluşturduğuna dikkat çekiyor.

Dokuz yılda ortaya çıkan etki ise şöyle: Toplam 107 bin çocuk, 9 bin öğretmen ve öğretmen adayı, bin 500 ebeveyn ve 2 bin 500 köy muhtarı KODA’nın çalışmalarından yararlandı.

KODA, 10’uncu yılına doğru etkisini daha da artırmak için yeni adımlar atıyor. Köyde Eğitime Destek Kutusu, öğretmenlerin sınıf içi materyal ihtiyaçlarını karşılamayı hedeflerken; Çocuk Dostu Açık Hava Öğrenme Alanları, çocukların sosyal-duygusal ve deneyimsel öğrenme fırsatlarını genişletmeyi amaçlıyor. Ayrıca “Öğrenmeye Köyümüzden Başlayalım” programıyla yer temelli öğrenme yaklaşımı yaygınlaştırılarak çocukların yaşadıkları çevreyi bir öğrenme kaynağına dönüştürmeleri destekleniyor. Bir öğretmen süreci şöyle özetliyor: “İleride öğrencilerim bizi hatırladıklarında ‘Bizi seviyordu, bizimle iyi bağ kuruyordu’ desinler istiyorum.”